Zdrowie na co dzień
            
Jakie choroby przenoszą kleszcze?
Kleszcze należą do rodziny pajęczaków i są pasożytami zewnętrznymi, głównie kręgowców. W naszej strefie klimatycznej przenoszą choroby przede wszystkim boreliozę z Lyme i środkowoeuropejskie zapalenie mózgu. Inne choroby takie jaki: tularemia, anaplazmoza, babeszjoza i riketsjozy są niezwykle rzadkie.

Kleszcze mają kilka milimetrów długości i ciemnobrązowy kolor. W Polsce najczęściej występują w rejonach północno - wschodnich, a także w Małopolsce, na Śląsku, Podkarpaciu i Lubelszczyźnie. Typowymi miejscami bytowania kleszczy są obszary przejściowe między dwoma różnymi typami roślinności. Często spotkać je można w krzakach i zaroślach. Okres zimowy spędzają pod ściółką leśną. Są niezwykle odporne na niedobór pożywienia, głód wytrzymują nawet przez kilka lat. Ich aktywność wzrasta wraz ze wzrostem temperatury otoczenia. Żerują od wiosny do późnej jesieni, żywiąc się krwią zwierząt i człowieka. Rejestrują potencjalny posiłek dzięki zmysłom, odnotowując między innymi stężenie dwutlenku węgla, zmiany temperatury, oraz zapachy, zwłaszcza potu.

Choroby odkleszczowe: 

  1. Choroby wirusowe: kleszczowe zapalenie mózgu, choroba skokowa owiec, kleszczowa gorączka Colorado
  2. Wirusowe gorączki krwotoczne: krymsko – kongijska, omska, gorączka Lasu Kyasanur
  3. Choroby bakteryjne: borelioza z Lyme, tularemia, gorączka powrotna
  4. Riketsjozy i parazytozy: babeszjoza, ehrlichioza (anaplazmoza), gorączki plamiste, nużyca

Borelioza

Boreliozę wywołują krętki z rodzaju Borrelia. Wielonarządowa choroba zapalna przebiega z zajęciem skóry, stawów układu nerwowego i serca. Rozwój zakażenia dzieli się na kilka faz. Po upływie od 3 do 30 dni, zwykle po 1-3 tygodniach od ukłucia kleszcza, krętki rozprzestrzeniają się tworząc wyraźnie odgraniczony rumień, tzw. rumień wędrujący lub pełzający. Jest on jednym z objawów klinicznych wczesnego etapu boreliozy. Początkowo ma formę plamy i szybko powiększa się ku obwodowi.  Po kilku dniach średnica rumienia wynosi powyżej 5cm i przybiera kształt okrągły lub owalny, z często widocznym przejaśnieniem w środku. U dzieci najczęściej umiejscowiony jest na głowie lub szyi, u dorosłych przeważnie znajduje się na kończynach dolnych lub górnych. Rumieniowi może towarzyszyć miejscowy świąd lub bolesność, stany podgorączkowe lub gorączka, bóle głowy i bóle stawowo-mięśniowe. Ustępuje nawet mimo braku leczenia, co nie jest jednoznaczne z wyzdrowieniem. W drugiej fazie choroby, w kilka miesięcy po nieleczonym zakażeniu rozwijają się zmiany ogólnoustrojowe, tj. zapalenia stawów, mięśnia sercowego, neuroborelioza. W późnym stadium pojawiają się zmiany zanikowe kończyn, parestezje, ból, przewlekłe zapalenia stawów.

W leczeniu, które powinno trwać przynajmniej 14-21 dni, stosuje się antybiotykoterapię doustną. Nie ma zaleceń dotyczących leczenia miejscowego rumienia wędrującego. Celem antybiotykoterapii jest zapobieganie późnym objawom boreliozy. Przy prawidłowej antybiotykoterapii we wczesnym stadium choroby rokowanie jest bardzo dobre.

Najważniejszą rolę odgrywa profilaktyka boreliozy. Polega ona na stosowaniu odpowiedniego ubioru ochronnego oraz repelentów, czyli środków odstraszających, zabezpieczających przed ukłuciami kleszczy. Ważne jest także dokładne oglądanie skóry po każdym pobycie na terenach łąkowo-leśnych i umiejętne, szybkie usuwania kleszczy. Nie zaleca się profilaktycznego stosowania antybiotykoterapii po ukłuciu przez kleszcza, nawet przy obecności we krwi swoistych przeciwciał IgM, jednak bez objawów klinicznych choroby.

Kleszczowe zapalenie mózgu

Kleszczowe zapalenie mózgu jest dość często spotykaną na terenie Polski chorobą ośrodkowego układu nerwowego, wywołaną przez wirusa z rodziny Flaviviridae. Obserwuje się wzrost zachorowań przeważnie po łagodnych zimach, po których odnotowuje się większą przeżywalność kleszczy. Zakażenie zwykle następuje w wyniku ukłucia przez zakażonego kleszcza, sporadycznie drogą pokarmową jako następstwo spożycia surowego mleka lub masła z zakażonych zwierząt hodowlanych, rzadko drogą inhalacyjną poprzez wdychanie kurzu zanieczyszczonego kałem zakażonych kleszczy. Choroba objawia się nagłym początkiem po 2-28 dniach od wniknięcia do organizmu wirusa. Charakteryzuje się dwuetapowym przebiegiem. W fazie zwiastunowej występują objawy grypopochodne, nudności, wymioty, biegunka utrzymująca się do 7 dni. U większości chorych po tym okresie następuję samoistne wyleczenie. U 20-30% zakażonych rozwijają się objawy z ośrodkowego układu nerwowego. W fazie neuroinfekcji mogą wystąpić zapalenia: opon mózgowo-rdzeniowych, mózgu, móżdżku i rdzenia kręgowego. U chorych na zapalenie mózgu i rdzenia kręgowego mogą przez wiele miesięcy utrzymywać się zaburzenia czucia, bóle i zaniki mięśniowe, niedowłady, obniżona wydolność fizyczna, a także trwałe uszkodzenia ośrodkowego układu nerwowego oraz zespoły psychoorganiczne, depresja, charakteropatia, zaburzenia koncentracji uwagi, upośledzenie pamięci.

W celu rozpoznania choroby ocenia się pobrany płyn mózgowo-rdzeniowy pod kontem zakażenia wirusowego. Pomocne jest również stwierdzenie obecności swoistych IgM w surowicy. Nie ma leczenia przyczynowego, jest tylko objawowe, w warunkach szpitalnych, jak w przypadku innych wirusowych zapaleń ośrodkowego układu nerwowego. Przechorowanie pozostawia trwałą odporność.

Obecnie istnieją dwa typy szczepionek przeciw kleszczowemu zapaleniu mózgu. Szczepienie może być stosowane u dzieci powyżej drugiego roku życia. Program Szczepień Ochronnych zaleca szczepienia osobom przebywającym na terenach o nasilonym występowaniu tej choroby, a szczególnie:

  • zatrudnionym w eksploatacji lasu,
  • stacjonującemu wojsku, 
  • funkcjonariuszom straży pożarnej i granicznej,
  • rolnikom,
  • młodzieży odbywającej praktyki,
  • turystom, uczestnikom obozów i kolonii.

Szczepienie nie jest refundowane, jednak wśród osób pracujących w warunkach objętych szczególnym ryzykiem powinno być opłacane przez pracodawcę.

Źródło: www.zdrowienacodzien.pl/a-20-jakie-choroby-przenosza-kleszcze/

 
Newsletter
Zapisz się do bezpłatnego newslettera
Polityka prywatności    |    Regulamin    |    Kontakt    |    Reklama    |    Pozostałe nasze serwisy
Serwis Zdrowie Na Codzień ma charakter edukacyjny. Redakcja portalu dokłada wszelki starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia i postępowania w przypadku chorób należy do lekarza. Redakcja nie ponosi odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu.
© Copyright 2014 ZdrowieNaCodzien.pl