Zdrowie na co dzień
            
Podbiał pospolity - właściwości i zastosowanie
Podbiał to jeden z pierwszych zwiastunów wiosny. Ta z pozoru niepozorna roślina może okazać się pomocna w przypadku infekcji dróg oddechowych, przy stłuczeniach, poparzeniach i siniakach.

Wygląd

Podbiał pospolity to gatunek z rodziny astrowatych. W marcu wyrastają pędy kwiatowe, okryte łuskowatymi liśćmi. Kwiaty zebrane w koszyczki są barwy złocistej i zamykają się na noc. Po przekwitnięciu w maju pozostaje biały puch kielichowy. Owocostan przypomina wyglądem mniszka lekarskiego. Po przekwitnięciu rośliny zaczynają pojawiać się liście, które maja kształt okrągławo-sercowaty z ząbkowanym brzegiem. Górna strona liścia ma kolor ciemnozielony, dolna – białoszary od licznych włosków. Liście są osadzone na długich ogonkach. Cała roślina osiąga wysokość do 30cm.

Uprawa i występowanie

Podbiał występuje przeważnie na łąkach, polach, żwirowych brzegach zbiorników wodnych, w wilgotnych zaroślach, pogorzeliskach, hałdach węglowych oraz w lasach. W uprawach rolnych uznawany jest za chwast. Roślina nie ma specjalnych wymagań co do jakości gleby, ale preferuje podłoża gliniaste i miejsca kamieniste. Można ją łatwo uprawiać w ogrodzie, rozmnażając przez podział pędów podziemnych. Wykopane pędy kroi się na kawałki, zostawiając pewną liczbę korzonków.  

Surowcem zielarskim są liście podbiału (Folium Farfarae) oraz rzadziej kwiaty (Flos Farfarae). Liście zbiera się na przełomie maja i czerwca, wybierając tylko młode okazy rosnące w słońcu, niezabrudzone ziemią i wolne od plam. Zbiory najlepiej przeprowadzać w dni pogodne, bezdeszczowe. Liście ścina się bez ogonków i oczyszcza z piasku. Do suszenia należy rozłożyć je pojedynczą warstwą. Wcześniej można rozdrobnić na małe kawałki albo pozostawić w całości. Nie wskazane jest ich mycie w całym procesie suszenia, które powinno przebiegać w temperaturze pokojowej lub podwyższonej do 40°C

Skład chemiczny i działanie

Liście zawierają około 7-8% kwaśnego śluzu, garbniki, olejek lotny, kwas galusowy, inulinę, choliną, sole mineralne bogate w cynk, gorycze itd. Składnikami niepożądanymi są alkaloidy pirolizydynowe m.in. senkirkina i tussilagina. Zawartość ich wynosi maksymalnie 4,5-10-5%. Mogą one dawać efekty hepatotoksyczne. Liście podbiału mają działanie osłaniające, ściągające, wykrztuśne, przeciwkaszlowe i przeciwskurczowe.

W kwiatach podbiału znajdują się liczne związki flawonoidowe (m.in. rutyna, hiperozyd i awikularyna), olejek lotny, kwas kawowy i ferulowy, karotenoidy (np. taraksantyna) i fitosterole.

Zastosowanie

Podbiał pospolity stosowany jest w schorzeniach górnych dróg oddechowych przebiegających z uporczywymi napadami kaszlu. Znajduje zastosowanie w łagodzeniu objawów nieżytu oskrzeli, jamy ustnej, krtani oraz w astmie. Powoduje spęcznienie i rozrzedzenie zalegającej wydzieliny oraz pobudza ruch nabłonka rzęskowego, przez co wywołuje odruch wykrztuśny. Ponadto zawarte w liściach flawonoidy łagodnie obniżają napięcie mięśni gładkich górnych dróg oddechowych i oskrzeli, w wyniku czego ułatwiają odkrztuszanie. Podbiał polecany jest głównie u dzieci i osób w wieku podeszłym.

Kwiaty podbiału ze względu na większą zawartość flawonoidów oraz olejku lotnego a mniejszą ilość śluzu i garbników wywierają silniejsze od liści działanie rozkurczowe, natomiast słabsze osłaniające i ściągające.

Postacie leku

Odwar do stosowania wewnętrznego. Do sporządzenia odwaru potrzeba pół łyżki liści podbiału. Surowiec zalewa się szklanką letniej wody i doprowadza do wrzenia pod przykryciem. Płyn gotuje się przez 20 minut. Następnie odwar przecedza się i pije 2-4 razy dziennie po pół szklanki.

Odwar do stosowania zewnętrznego. Odwar przygotowuje się z 2 łyżeczek podbiału i szklanki letniej wody. Zioła podgrzewa się i gotuje przez kwadrans pod przykryciem. Następnie odwar przecedza się i po ostudzeniu wkłada do lodówki. Płyn używa się do namaczania gazy, którą nakłada się na chorobowo zmienioną skórę.

Ciekawostki

Podbiał znany był już w starożytności. Naparem z rośliny leczyli znani medycy - Hipokrates, Galen i Pliniusz Starszy. Także wdychanie dymu przez rurkę palących się liści i korzeni podbiału zalecane było jako lekarstwo na suchy, ostry kaszel. We wszystkich chorobach piersiowych stosowany był jako środek wykrztuśny. Znajdował zastosowanie przy astmie i przewlekłym kaszlu, a także podczas zapalenia oskrzeli. Wysuszone i zwinięte liście podbiału były także palone - tak jak papierosy. Podbiał stosowany zewnętrznie pomagał w leczeniu zmian skórnych: ran, czyraków, wrzodów, ropni, odcisków i oparzeń. Był zalecany w przypadku pękających brodawek u kobiet karmiących oraz w łagodzeniu uporczywych bólów głowy.

Źródło: www.zdrowienacodzien.pl/a-74-podbial-pospolity---wlasciwosci-i-zastosowanie/

Przeczytaj też
Tymianek - właściwości i zastosowanie
 
Bratek czyli fiołek trójbarwny - zastosowanie
 
Kozłek lekarski - właściwości i zastosowanie
 
Newsletter
Zapisz się do bezpłatnego newslettera
Polityka prywatności    |    Regulamin    |    Kontakt    |    Reklama    |    Pozostałe nasze serwisy
Serwis Zdrowie Na Codzień ma charakter edukacyjny. Redakcja portalu dokłada wszelki starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia i postępowania w przypadku chorób należy do lekarza. Redakcja nie ponosi odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu.
© Copyright 2014 ZdrowieNaCodzien.pl