Zdrowie na co dzień
            
Alergia a nietolerancja pokarmowa
Alergia, nietolerancja i nadwrażliwość pokarmowa to terminy często używane zamiennie i zazwyczaj niewłaściwie. Co zatem kryje się pod tymi pojęciami?

Jak zdiagnozować alergię pokarmową?

Alergia pokarmowa objawia się nieprawidłową odpowiedzią immunologiczną po spożyciu danego produktu spożywczego (alergenu). Mamy do czynienia z mechanizmami:

  • IgE-zależnym, w którym dochodzi do aktywacji komórki tucznej – GALT, SALT, BALT,
  • IgE-niezależnym z udziałem limfocytów T, eozynofili i IgG. Niektórzy specjaliści alergię IgE-niezależną nazywają nietolerancją pokarmową IgG-zależną typu 3, alergią utajoną, nadwrażliwością pokarmową lub opóźnioną alergią pokarmową.

W obu typach alergii układ odpornościowy osoby uczulonej wytwarza przeciwciała, by "zwalczyć" alergen. Może być to ostra reakcja organizmu natychmiast po spożyciu, konkretnego pokarmu jak w przypadku alergii IgE-zależnej, zwanej także alergia wczesną. Pozwala to na dość łatwe rozpoznanie. Najbardziej znanym, chociaż dość rzadkim przykładem natychmiastowej reakcji pokarmowej jest wstrząs anafilaktyczny. Ostra reakcja układu odpornościowego po spożyciu chociażby jednej molekuły uczulającego pożywienia może doprowadzić nawet do śmierci. Na szczęście większość natychmiastowych reakcji nie zagraża życiu, lecz powoduje nieprzyjemne objawy, np. wysypkę, rumień, duszność. W przypadku alergii IgE-zależnej należy w pełni wykluczyć z diety dany alergen wywołujący objawy.

Alergia IgE- niezależna objawia się w późniejszym czasie, tak jak w przypadku gastroenetropatii wywołanej nadwrażliwością na białka pokarmowe, choroby trzewnej (celiakii), czy dermatitis herpetiformis. Często zdarza się, że organizm toleruje spożywanie małych dawek alergenu, a po dłuższym okresie eliminacji zaczyna akceptować alergizujące produkty. W tym wypadku eliminacja powinna być połączona z odbudową szczelności jelita. Zazwyczaj w przypadku alergii IgE-niezależnej występującej u niemowląt objawy mijają w 1-3 roku życia. Natomiast alergia IgE-niezależna występująca u dzieci i i dorosłych zazwyczaj wiąże się z przewlekłymi objawami.

Główne alergeny pokarmowe to:

  • u dzieci: mleko, jajo, orzechy, orzeszki ziemne, soja, mąka, ryba, skorupiaki,
  • u dorosłych: orzeszki ziemne, orzechy, skorupiaki, ryby.

Co ciekawe, większość dzieci wyrasta z alergii na alergeny mleka i jaja w około 85%. Natomiast tylko 20% dzieci wyrasta z alergii na orzechy ziemne. Objawy uczulenia na orzechy laskowe, włoskie, ryby, owoce morza zazwyczaj nie ustępują wraz z wiekiem.

Jak rozpoznać nietolerancję pokarmową?

Niektóre osoby doświadczają uciążliwych objawów po zjedzeniu konkretnych produktów nawet wtedy, gdy ich organizm nie produkuje przeciwciał. Zatem reakcje nietolerancji pokarmowej to reakcje nieimmunologiczne. Inna nazwa tego zjawiska to nadwrażliwość pokarmowa. Dolegliwości są spowodowane nieswoistym uwalnianiem mediatorów reakcji alergicznej pod wpływem spożytego pokarmu. Pierwsze objawy nietolerancji pojawiają się zwykle z pewnym opóźnieniem – nawet po kilku godzinach od spożycia danego produktu. Dolegliwości mogą utrzymywać się przez kilka godzin aż do trzech dni. Niektórzy doświadczają nietolerancji pokarmowej wywoływanej przez kilka produkty spożywcze lub całe grupy pokarmów. Jednak osoby te zwykle są w stanie spożywać umiarkowaną ilość danej substancji bez poważniejszych następstw. Dopiero kiedy przyjmują znaczne ilości danego produktu lub spożywają go zbyt często, mogą doświadczać objawów nietolerancji pokarmowej. Objawy wynikają przeważnie z powodu problemów z trawieniem danego pokarmu. Typowymi objawami nietolerancji na pokarm są: zmęczenie, wzdęcia, biegunka lub zaparcia, problemy skórne, bóle głowy lub dolegliwości związane ze stawami.

Najczęściej nietolerancja pokarmowa występuje na:

  • mleko i laktozę – cukier mleczny,
  • fruktozę - cukier występujący w owocach,
  • histaminę - aminę biogenną zawartą między innymi w: truskawkach, orzechach, żółtym serze.

Nietolerancja laktozy jest wynikiem niedoboru laktazy – enzymu odpowiedzialnego za rozkład laktozy do cukrów prostych, które mogą zostać wchłonięte przez kosmki jelitowe do krwiobiegu. Źródłem nadwrażliwości na pokarm mogą być także konserwanty z grupy siarczanów, które są często dodawane do suszonych owoców, aby zapobiegać rozwojowi pleśni. Występują również naturalnie w czerwonym winie. W wyniku reakcji organizmu na siarczany mogą pojawić się zmiany skórne – wysypka, a także ból głowy, problemy z drogami oddechowymi i przewodem pokarmowym. U niektórych nietolerancja owoców, warzyw, orzechów, kawy, soków, wina i piwa może mieć związek z obecnością w tych produktach salicylanów. Są to roślinne związki chemiczne występujące również w popularnym leku – kwasie acetylosalicylowym. Spożycie produktów zawierających salicylany może wywoływać objawy nietolerancji u osób nadwrażliwych na ten lek.

W przypadku nietolerancji pokarmowych brak enzymów może być wrodzony, jak np. nietolerancja laktozy rozpoznawana u dzieci lub nabyty  w trakcie życia, np. na skutek zaburzeń mikroflory jelit wywołanych leczeniem antybiotykami. W nietolerancji laktozy oprócz ograniczenia ilości nabiału można łagodzić przykre dolegliwości suplementacją laktazy oraz przyjmując preparat probiotyczny. Dostarczany enzym laktaza pomaga trawić cukier mleczny. Natomiast probiotyki zawierają bakterie wspomagające trawienie laktozy na składowe cukry proste – glukozę i galaktozę. Często zdarza się, że ukwaszone produkty mleczne, poddane fermentacji są lepiej przyswajane przez osoby z nietolerancją laktozy niż mleko.

Należy pamiętać, że unikając określonych grup pokarmów, powinno się dbać o to, aby dieta była jak najbardziej urozmaicona. W ten sposób zapobiegnie się niedoborom ważnych składników odżywczych, nawet po trwałym wyeliminowaniu niektórych artykułów spożywczych z jadłospisu.

Źródło: www.zdrowienacodzien.pl/a-83-alergia-a-nietolerancja-pokarmowa/

 
Newsletter
Zapisz się do bezpłatnego newslettera
Polityka prywatności    |    Regulamin    |    Kontakt    |    Reklama    |    Pozostałe nasze serwisy
Serwis Zdrowie Na Codzień ma charakter edukacyjny. Redakcja portalu dokłada wszelki starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia i postępowania w przypadku chorób należy do lekarza. Redakcja nie ponosi odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu.
© Copyright 2014 ZdrowieNaCodzien.pl