Zdrowie na co dzień
            
Amarantus - właściwości i zastosowanie
Historia amarantusa, zwanego też szarłatem sięga blisko czterech tysięcy lat. Roślina ta była uprawiana przez między innymi Inków, Azteków i Majów. Charakteryzuje się szczególnie wysokimi wartościami odżywczymi i korzystnymi właściwościami prozdrowotnymi, przez co coraz powszechniej uważana jest za zboże przyszłości.

Właściwości amarantusa

Ziarno szarłatu wyniosłego (in. szarłatu wiechowatego) warto włączać do diety, gdyż to przede wszystkim cenne źródło łatwo przyswajalnego białka, które należy do najbardziej wartościowych białek obecnych w roślinach zbożowych i pseudozbożowych. Charakteryzuje się bardzo dobrym składem aminokwasowym. Jest bogaty w egzogenną lizynę i aminokwasy siarkowe: metioninę, cystynę, cysteinę. Pod tym względem szarłat przewyższa większość roślin uprawnych o wysokiej zawartości lizyny np. soję. Aminokwasem ograniczającym wartość pokarmową białka szarłatu jest leucyna, występująca w nadmiarze w stosunku do innych aminokwasów w białku pszenicy, jęczmienia i kukurydzy. Dlatego też najwyższą wartość pokarmową osiągają produkty spożywcze powstałe z mieszanek mąki z amarantusa z mąką z tradycyjnych roślin zbożowych. W żywieniu dzieci oraz wegetarian najlepiej stosować mieszanki nasion szarłatu z pszenicą, owsem i soją, kukurydzą, prosem i jęczmieniem. Tego typu mieszanki są nie tylko akceptowane z uwagi na walory smakowe, ale również dostarczają wartościowych składników odżywczych. Badania dowodzą, że mieszanie maki z szarłatu z mąką z kukurydzy, polepsza przyswajalność białek (po zmieszaniu w stosunku 1:1 przyswajalność białek wzrasta do 81%).

Ziarno amarantusa posiada trzykrotnie więcej błonnika niż ziarno pszenicy czy żyta.

Szarłat nie posiada białek glutenowych, więc może być składnikiem diety dzieci i osób dorosłych chorych na celiakię lub alergię pokarmową na gluten.  

Amarantus dostarcza pięciokrotnie więcej żelaza niż ziarno pszenicy. W diecie dziecka jeden posiłek z szarłatem może pokryć dobowe zapotrzebowanie na żelazo w 80%, a na wapń w 50%. Jest zatem cennym składnikiem dla dzieci i osób starszych z objawami anemii.

Amarantus posiada także dużą zawartość antyoksydantów i witamin z grupy B i witamin A, E, C i D. Pod względem obecności witamin ilości porównywalne są z innymi zbożami, natomiast szarłat zawiera większe ilości składników tłuszczowych niż pszenica, jęczmień, żyto czy owies. Są to szczególnie cenne nienasycone kwasy tłuszczowe: linolowy (62%), oleinowy (20%), linolenowy (1,1%), arachidonowy (0,7%), lignocerynowy (0,3%) oraz nasycone kwasy tłuszczowe takie jak kwas palmitynowy (13,4%). Dzięki dużej zawartość jedno- i wielonienasyconych kwasów tłuszczowych reguluje biosyntezę cholesterolu, podwyższa frakcję HDL, czyli tzw. dobrego cholesterolu, co korzystnie wpływa na układ krążenia, zmniejszając ryzyko chorób serca i rozwój miażdżycy. Z powodzeniem można go stosować w żywieniu osób z hiperlipidemią, miażdżycą i cukrzycą.

Szarłat ma także dużo skwalenu, lipidu kutykularnego, który chroni skórę przed działaniem niekorzystnych czynników zewnętrznych. Jednym z ubocznych produktów syntezy skwalenu w organizmie jest dehydroepiandosteron, powszechnie znany jako DHEA, czynnik opóźniający procesy starzenia.

Składniki mineralne stanowią 3,3%, a magnez, wapń, fosfor, żelazo, sód występują w ilościach większych niż w ziarnach innych zbóż. Przykładowo 100 gram nasion amarantusa pokrywa 1/3 dziennego zapotrzebowania na magnez, czyli więcej niż w przypadku szpinaku.

Według badań zawartość skrobi w nasionach szarłatu w zależności od gatunku wynosi 48-69%. Występuje ona głównie w postaci amylopektyny, amylozy zawiera 0-22%. W doświadczeniach żywieniowych zaobserwowano, że jest ona łatwiej trawiona i przyswajana niż skrobia prosa, a ponadto wykazuje wysoką rozpuszczalność i stosunkowo niską siłę pęcznienia.

Zastosowanie amarantusa

Ziarno amarantusa i oparte na nim przetwory można zakupić w tradycyjnych sklepach spożywczych lub w sklepach ze zdrową żywnością. Szarłat wykorzystywany jest do przyrządzania pełnowartościowych i szybkich posiłków. Sprawdza się w każdej kuchni, przysparzając zdrowia jego konsumentom. Najczęściej sprawdza się jako zamiennik mąki (w ilości 10-15%) we wszystkich domowych wypiekach i potrawach mącznych. W sprzedaży oprócz ziarna amarantusa dostępne są jego przetwory: mąka, kasza, pieczywo, płatki śniadaniowe. Od kilku lat na rynku obecny jest także popping, czyli amarantus ekspandowany, podobny do dmuchanego ryżu, który może stanowić dodatek do mleka, kefiru, jogurtu, wypieków czy dań gotowych. Ziarna można wykorzystać jako dodatek do posiłków, np. zapiekanek warzywnych, zup tradycyjnych lub mlecznych i płatków śniadaniowych. Mąka amarantusowa to doskonały składnik między innymi do wypieków oraz placków.

Dzięki swoim walorom spożywczym i właściwościom prozdrowotnym amarantus w kuchni daje szereg możliwości. U dzieci dominują zalety szarłatu jako produktu praktycznie bezglutenowego. U osób dorosłych docenia się zwłaszcza jego wpływ przeciwmiażdżycowy i przeciwnowotworowy. O bogactwie tej rośliny świadczą także udane próby jej wykorzystania w przemyśle kosmetycznym, farmaceutycznym, a także w rolnictwie jako składnik pasz dla zwierząt.

Źródło: www.zdrowienacodzien.pl/a-26-amarantus---wlasciwosci-i-zastosowanie/

Przeczytaj też
Kapsaicyna - lecznicze właściwości i zastosowanie
 
Rodzaje herbat i ich własciwości
 
Sałata - najpopularniejsze odmiany i ich właściwości
 
Newsletter
Zapisz się do bezpłatnego newslettera
Polityka prywatności    |    Regulamin    |    Kontakt    |    Reklama    |    Pozostałe nasze serwisy
Serwis Zdrowie Na Codzień ma charakter edukacyjny. Redakcja portalu dokłada wszelki starań, aby informacje w nim zawarte były poprawne merytorycznie, jednakże decyzja dotycząca leczenia i postępowania w przypadku chorób należy do lekarza. Redakcja nie ponosi odpowiedzialności wynikającej z zastosowania informacji zamieszczonych na stronach serwisu.
© Copyright 2014 ZdrowieNaCodzien.pl